1- سه محوری سنگ و تعیین مدول الاستیسیته :
شماره استاندارد ISRM , ASTM D: 2664
هدف این آزمایش تعیین پارامترهای مقاومت برشی نمونه سنگ در صفحات ضعیف و تعیین سریع مقاومت فشاری و کششی سنگها میباشد.
از آنجایی که سنگها در طبیعت و در شرایط واقعی تحت تنش سه محوری قرار دارند, تعیین مقاومت آنها در چنین شرایطی برای محاسبه ظرفیت مجاز باربری پی, سنگها , طراحی سدها ، مطالعه مکانیزم ایجاد گسل هاو چین خوردگی ها و حفاری های زیر زمینی حایز اهمیت بسیاری است.
این آزمایش در شرایط استاتیکی و در شرایط دینامیکی انجام می شود و با کمک آن مقاومت و ویژگی های تغییر شکل پذیری سنگ بستر, سنگ درزه دار یا یک ناپیوستگی مجزا در شرایط در شرایط مختلف بررسی می کند.
2- سرعت صوت و ثابت های الا ستیک دینا میکی :
شماره استاندارد ASTM D : 2745
هدف این آزمایش تعیین پارامترهای مدول یانگ ومدول برشی در حالت دینامیکی می باشد .
امروزه استفاده از روشهای دینامیکی برای یراورد دقیق و سریع ثابت های الاستیک در مهندسی سنگ کاملا ً پذیرفته شده است و از آنجایی که این آزمایش ها غیر مخرب هستند ، مورد استقبال زیادی قرار گرفته اند . روش کار عبارت از ارسال امواج الاستیک به داخل نمونه و اندزه گیری سرعت امواج فشاری و برشی می باشد .
3- مقاومت فشاری تک محوری سنگ :
شماره استاندارد ISRM , ASTM C :170 , ASTM D : 2938
این آزمایش مرسوم ترین آزمون آزمایشگاهی برای مطالعات مکانیکی سنگ بکر می باشد . که با وجود ظاهری ساده انجام دقیق آن بسیار مشکل است و از جمله کاربری های آن :
الف) ارزیابی مقاومت پایه های سنگی در معادن
ب) تخمین مقاومت فشاری سه محوری با استفاده از معیار های خرابی مانند هوک
ج) پیشبینی زمان وقوع خرابی در اثر فشار یا برش در اطراف فضاهای زیر زمینی
د) تعین نوع و مشخصات دستگاه حفاری
ه) تعیین مدول های اساسی سنگ در جهت پیبینی میزان تغییر شکل یا نشست در نقاط مختلف آن.
4- برش مستقیم سنگ در صفحات ضعیف :
شماره استاندارد ASTM D : 5607 , ISRM
هدف این آزمایش تعیین پارامترهای مقاومت برشی نمونه سنگ در صفحات ضعیف و تعیین سریع مقاومت فشاری و کششی سریع و تعیین مقاومت برشی مستقیم و نهای ومندگار سنگ با نا پیوستگی سنگی به مقدار چسبندگی وزاویه اصطکاک سطح برشی در تنش های قایممختلف می باشد.
مقاومت برشی ماده سنگها ، سطوح درزه ها و نا پیوستگی ها در تحلیل پایداری شیروانی های سنگی و سایر سازه هایی که در سنگ طراحی و اجرا میشوند اهمیت زیادی دارد .
5- آزمایش بار نقطه ای :
شماره استاندارد ASRM , ASTM D: 5731
این آزمایش بیشتر به منظور رفع مشکلات گران بودن و حساس بودن آزمایش فشاری تک محوری کاربرد دارد .
این آزمایش در مرسوم ترین شیوه خود روی مغزه های سنگی و بصورت قطری انجام می گیرد .
استفاده از کلو خه های سنگی نا منظم برای تعیین مقاومت , در سال 1958 توسط ارایه گردید . در این آزمایش بار به بخش بسیار کو چکی از نمونه اعمال شده و بنابر این عملا ً یک آزمایش بار نقطه ای به حساب می آ ید .
6-مقاومت کششی غیر مستقیم سنگ (برازیلین) :
شماره استاندارد ISRM , ASTM D : 3967
این ازمیش برای تعیین مقاومت کششی نمونه های استوانه ای سنگ بکر به طور غیر مستقیم به کار می رود.
این آزمایش روی نمونه های شدیدا ً متخلخل , دانه درشت و دارای درز و ترک از دقت کافی بر خوردار نمی باشد. این آزمایش برای اولین بار در سال 1949 در برزیل ابداع گردید.
7 – تشریح نظری و مکروسکوپی سنگ :
شماره استاندارد ISRM
توصییف میکروسکوپی سنگها برای اهداف مهندسی , شامل کلیه اجزا و عواملی است که با مطالعه ماکروسکوپی نمونه سنگ قابل دسترسی نیستند . پارامترهایی چون بافت , درصد کانی در سنگ , ابعاد دانه ها , درجه هوازدگی , پراکندگی ریز ترکها و سایر مشخصاتی که در رفتار مکانیکی سنگ تاثیر دارند از این عوامل هستند .
8 – تعیین درصد شکستگی مصالح سنگی :
شماره استاندارد B.S. 812
9 – تعیین درصد خردشدگی در برابر فشار :
شماره استاندارد B.S. 812
10 – تعیین اندیس تطویل و تورق مصالح سنگی :
شماره استاندارد B.S. 812
هدف این آزمایش بررسی مرغوبیت مصالح سنگی جهت استفاده در مخلوط های آسفالتی , لایه های روسازی وبتن می باشد.
11- تعیین میزان سختی سنگ به روش موس ( تعیین درجه شکستگی مصالح سنگی و تعین درجه سخت شدگی )
شماره استاندارد ISRM
هدف این آزمایش بررسی مرغوبیت مصالح سنگی جهت استفاده در مخلوط های آسفالتی , لایه های روسازی وبتن می باشد .
12- تعیین افت مصالح سنگی و شن و ماسه در برابر یخبندان :
هدف این آزمایش بررسی مرغوبیت مصالح سنگی در مقابل سرما و گرما به منظور استفاده در بتن و آسفالت و روسازی می باشد.
13-مقاومت در برابر سولفات های سدیم و منیزیم :
هدف این آزمایش برسی مرغوبیت مصالح سنگی در مقابل سولفاتها بمنظور استفاده در بتن و آسفالت و لایه های روسازی میباشد .
14-مقاومت در برابر سایش (به روش لوس آنجلس)
شماره استاندارد ISRM , ASTM C:131,C:535 AASHTO T: 96
هدف این آزمایش بررسی مرغوبیت مصالح سنگی در مقابل سایش بمنظور مصرف در راهسازی و آسفالت وبتن و بالاست راه آهن میباشد .
این روش برای تعیین مقاومت مصالح سنگی در مقابل سایش همراه با ضربه به کار می رود .در این روش مقدار افت وزنی سنگ بر اثر ضربه وسایش در دستگاه لوس آنجلس پس از تعداد مشخصی دوران به دست می آید .این آزمایش برروی مصالح سنگی مورد استفاده در راهسازی و بالاست راه آهن ضروری است ودر صورت نیاز بر روی مصالح مصرفی در بتن نیز انجام می شود .
15- شاخص دوام , ابدیدگی (وارفتگی)سنگ : (دورابیلیتی)
شماره استاندارد 4644 ASTM D:
این روش آزمایش برای تعیین میزان مقاومت یک نمونه سنگی تحت تاثیر دو مرحله خشک و تر شدن متوالی بکار می رود.
شاخص دوام وارفتگی , مقدار درصد وزنی باقیمانده نمونه پس ازاین دو مرحله تر و خشک شدن می باشد که نشان گر میزان پایداری سنگ در برابر هوازدگی طبیعی است
روشهای استاندارد
1- سه محوری سنگ و تعیین مدول الاستیسیته :
شماره استاندارد ISRM , ASTM D: 2664
2- سرعت صوت و ثابت های الا ستیک دینا میکی :
شماره استاندارد ASTM D : 2745
3- مقاومت فشاری تک محوری سنگ :
شماره استاندارد ISRM , ASTM C :170 , ASTM D : 2938
4- برش مستقیم سنگ در صفحات ضعیف :
شماره استاندارد ASTM D : 5607 , ISRM
5- آزمایش بار نقطه ای :
شماره استاندارد ASRM , ASTM D: 5731
6-مقاومت کششی غیر مستقیم سنگ (برازیلین) :
شماره استاندارد ISRM , ASTM D : 3967
7 – تشریح نظری و مکروسکوپی سنگ :
شماره استاندارد ISRM
8 – تعیین درصد شکستگی مصالح سنگی :
شماره استاندارد B.S. 812
9 – تعیین درصد خردشدگی در برابر فشار :
شماره استاندارد B.S. 812
10 – تعیین اندیس تطویل و تورق مصالح سنگی :
شماره استاندارد B.S. 812
11- تعیین میزان سختی سنگ به روش موس ( تعیین درجه شکستگی مصالح سنگی و تعین درجه سخت شدگی )
شماره استاندارد ISRM
12- تعیین افت مصالح سنگی و شن و ماسه در برابر یخبندان :
13-مقاومت در برابر سولفات های سدیم و منیزیم :
14-مقاومت در برابر سایش (به روش لوس آنجلس)
شماره استاندارد ISRM , ASTM C:131,C:535 AASHTO T: 96
15- شاخص دوام , ابدیدگی (وارفتگی)سنگ : (دورابیلیتی)
شماره استاندارد 4644 ASTM D